De nieuwe miljonairs: deze mensen zijn niet rijk in geld, maar in welzijn

De economie draait om alsmaar meer, en dus vallen we massaal om, net zoals de Aarde. Gelukkig kan het ook anders. Deze mensen slaagden erin om aan de druk te ontsnappen. Door dichtbij zichzelf te blijven creëerden ze een leven dat gaat over welzijn, zingeving, vrijheid en natuur.

“Mensen zeggen vaak: als je een voedselbos begint, moet je ieder jaar foto’s nemen van het terrein om te zien hoe het opbloeit. Ik denk dat ik ook wat meer voor en na foto’s van mezelf had moeten nemen”, lacht Liesbeth van Bemmel, die haar dagen tegenwoordig niet langer achter de computer, maar buiten doorbrengt. “Door de verbinding met de natuur raak je geworteld, en dat doet iets met je lichaam en geest. Je wordt één met het land.”

Een paar jaar terug was Liesbeth nog senior beleidsadviseur. Ze had een drukke baan, woonde in het centrum van Leiden en deed volop mee aan de ratrace. Totdat het begon te knagen: “We doen alsof de economie het allerbelangrijkst is, maar hoe beter het gaat met de economie, hoe slechter het gaat met de ecologie. Dat begon ik ook aan mezelf te merken: hoe meer ik focuste op mijn carrière en hoe drukker ik was, hoe slechter het fysiek ging.”

“Veel buiten zijn en bewegen, dat brengt geluk” – Liesbeth van Bemmel

Ecologische zelfstandigheid

“Als je afgesloten bent van de natuur, dan ben je ook afgesloten van je eigen lichaam, want je lichaam is natuur. Maar in de stad is zoveel afleiding, dat je die vervreemding niet opmerkt, totdat er iets knapt”, vertelt Liesbeth. Wakker geschud door chronische vermoeidheid en chronische hoofdpijn besluit ze het roer om te gooien. Ze verhuist naar een dijkwoning in Benthuizen, inclusief weiland van 1,2 hectaren voor een voedselbos. “In een voedselbos staat de ecologie voorop. Zo zouden we de hele maatschappij moeten inrichten: eerst zorgen voor de Aarde. Dan zorgen we automatisch ook goed voor onszelf.”

“Vroeger kocht ik dure kleding voor kantoor, nu ga ik naar de kringloop. Maar eigenlijk mis ik niks”, zegt Liesbeth. “We verlangen vaak naar economische zekerheid, maar de ecologische zelfstandigheid die ik nu ervaar geeft veel meer rust en voldoening, juist omdat je niet zo afhankelijk bent van dat geld. Veel buiten zijn en bewegen, dat brengt geluk.”

Van consument naar mens

Consuminderen is geen offer, maar een verrijking, merkt ook zero waste pionier Elisah Pals. Als gezond experiment bant ze zes jaar geleden de e-nummers uit haar dieet en halveert zo bij toeval haar plastic afval. Dat inspireerde haar tot een nieuw doel: een volledig lege prullenbak. “Toen besefte ik: als ik echt afvalvrij wil leven, moet ik ook stoppen met het kopen van nieuwe spullen. Want alles wat je nieuw koopt, wordt uiteindelijk zelf ook afval én geeft een impuls aan bedrijven om meer te produceren. Terwijl we al veel te veel spullen hebben.”

“Geluk zit voor mij in een verschil maken. Dat je je handen vrij hebt om de dingen aan te pakken waarvan je denkt: hier ben ik nodig” – Elisah Pals

“Voor de meeste bedrijven ben je geen individu met dromen en behoeften, maar een wandelende portemonnee. Het degradeert je als mens”, voelt Elisah. Door haar afvalvrije levensstijl vond ze zichzelf en haar waarden terug. “Ik bespaarde zoveel geld dat ik al vrij snel mijn ogen kon laten laseren en het in 2020 aandurfde om mijn baan als senior HR-adviseur op te zeggen. Vanaf dat moment heb ik me alleen nog maar op duurzaam werk en Zero Waste Nederland gericht.”

Tijdmiljonair Elisah Pals

Elisah Pals met haar weggeefbox vol spulletjes die ze gratis weggeeft aan haar buren, om zo afval te voorkomen: “Bij de kringloop is het aanbod namelijk zo groot, dat veel bij de sortering al in de vuilcontainer belandt.” – Fotograaf: Anne Hamers

“Als je werkt om geld te verdienen zodat je het zo snel mogelijk weer uit kunt geven, waar is dan de zingeving? Dan ben je alleen maar dingen aan het doen, maar doen ze ertoe?”, reflecteert Elisah. “Geluk zit voor mij in een verschil maken. Dat je je handen vrij hebt om de dingen aan te pakken waarvan je denkt: hier ben ik nodig. Dat gevoel heb ik nu veel meer.”

Innerlijke rijkdom

“Ik ben zoveel liefdevoller naar mezelf en de wereld om me heen gaan kijken”, vertelt Esmee Jiskoot over haar innerlijke reis. Ruim 3,5 jaar geleden was dat wel anders. Ze runde haar eigen bedrijf Café de Ceuvel, was verantwoordelijk voor 25 mensen en maakte zich zo’n zorgen over de Aarde, dat de last te zwaar werd. “Ik kreeg griep en werd nooit meer beter, dat is letterlijk wat er gebeurde. Wekenlang lag ik met hoge koorts in bed en kon niks, niet eens even naar de winkel. Die duisternis die ik toen voelde, ik wist niet dat dat bestond.”

In de hoop op verandering neemt een vriendin Esmee mee naar Thailand. Drie maanden lang bestaan haar dagen uit eten, slapen, meditatie en yoga. “Daar heb ik de dans van Shiva en Shakti geleerd: een reeks van twintig bewegingen die vierduizend jaar geleden al werd beoefend in de bergen van de Himalaya, in een klein Indiaas dorpje Asam. De dorpsbewoners hadden geen arts, maar wel een lokale yogi. Met de oefeningen hielden ze hun lichaam en geest gezond.”

“Na mijn burn-out voelde ik heel sterk: ik wil alleen nog maar dingen doen waar mijn hart van open vliegt” – Esmee Jiskoot

Esmee: “Elke ochtend tijdens de dans van Shiva en Shakti kon ik alleen maar huilen. Het was echt: release, release, release. Na een week voelde ik me eigenlijk alweer goed. Dat was zo bizar, die switch in hoe ik me voelde. Vanaf daar was het alsof je weer vanaf niks gaat opbouwen, stapje voor stapje.”

Inmiddels heeft Esmee Café de Ceuvel achter zich gelaten en deelt ze als yogadocent de dans van Shiva en Shakti online met anderen. Ze woont weer in Thailand, samen met haar partner ergens in een hutje in de jungle. “De maatschappij is heel erg ingericht op het kapitalisme laten groeien en dat wordt je op zoveel manieren ingeprent. Na mijn burn-out voelde ik heel sterk: ik wil niet meer meedoen met dit spelletje en alleen nog maar dingen doen waar mijn hart van open vliegt. Met de yogalessen verdien ik net genoeg om hier te kunnen leven en overleven. We hebben echt niet veel, en toch voel ik me ongelooflijk rijk.”

Muzikale reis

Ook zangeres Olga Meulendijk en gitarist Jasper Buiter zijn rijk in ervaringen. In de winter schrijven ze nummers en hebben ze bijbaantjes, om in de zomer maandenlang in ‘Volkswagenbusje Bobby’ de zon na te jagen en hun muziek op straat met anderen te delen. Olga: “Het is niet ons doel om beroemd te worden. Zolang we met onze muziek kunnen reizen zijn we gelukkig.”

“Als je een optreden hebt gepland dan weet je ongeveer hoe het gaat lopen en mensen zitten klaar met verwachtingen. Maar op straat spelen is de ultieme spontaniteit”, deelt Jasper. “Je bent zo plotseling onderdeel van iemands leven terwijl diegene dat niet had verwacht, dat maakt het extra bijzonder.”

“Ons leven voelt als water in een rivier. We laten het stromen naar de plek met de minste weerstand” – Olga Meulendijk

“De vrijheid en ongedwongenheid van nergens aan vastzitten en overal naartoe kunnen gaan zijn voor mij ultiem”, vult Olga aan. “We voelen ons terwijl we rondtrekken ook heel gezond omdat we altijd buiten zijn en ons hart kunnen volgen. Daardoor kom je meer in je natuurlijke zelf.”

Bezig met geld, status of spullen zijn Olga en Jasper eigenlijk nooit geweest. “Als ik me indenk dat ik vijf dagen per week naar kantoor zou moeten en de rest van de tijd een beetje series zou kijken en met vrienden zou afspreken, dan ontploft mijn hoofd”, zegt Jasper. “Ons leven voelt als water in een rivier”, vertelt Olga: “We laten het stromen naar de plek met de minste weerstand, waar je de tijd die je ergens in stopt het ook echt waard vindt.”

“Als we ons verhaal aan mensen vertellen zeggen ze vaak: ‘Wauw, als ik dat toch had kunnen doen…’ Terwijl: iedereen kan dit doen”, voelt Olga. “Alleen durven mensen het vaak niet, omdat ze vasthouden aan de verwachtingen van de maatschappij. Maar als je wil, kun je er los van komen.”

Zo bevrijd je jezelf

Wil je ook meer leven met minder? “Probeer je maandlasten waar mogelijk te verlagen”, tipt voedselbosboer Liesbeth, “en ervaar hoe bevrijdend het kan werken om met minder geld te leven.” Jezelf niet langer als consument, maar als mens zien kan daarbij helpen, weet zero waste pionier Elisah: “Dan ga je heel anders kijken naar wat voor jou écht waardevol is, en kan je je leven daarmee in lijn brengen.” En probeer vooral, adviseren Olga en Jasper, erop te vertrouwen dat je gevoel volgen de juiste keuze is, ook al weet je nu nog niet precies waarom.

Volgens Esmee kan je energetische balans opmaken ook een heleboel in beweging brengen (bijvoorbeeld met behulp van dit document dat ze speciaal voor dit artikel maakte). “Zet op een rijtje wat je energie geeft én wat je energie kost en kijk vervolgens stap voor stap hoe je steeds meer dingen in je leven kunt uitnodigen die jou voeden. Zodat je aan het eind van de dag een positieve balans kunt opmaken.”

Op zoek naar meer verhalen over pioniers die bouwen aan een nieuw normaal? Schrijf je in voor onze nieuwsbrief, dan mis je niks. En je krijgt er ook nog ons laatste e-magazine bij cadeau!

Foto header van Esmee Jiskoot door: Rosa van Ederen