Welkom op het snelst groeiende inspiratieplatform voor een socialer en duurzamer Nederland

Waarom vrijwilligers het cement van de samenleving zijn

7 december 2018 -

Het is vandaag Nationale Vrijwilligersdag. En dat betekent dat maar liefst de helft van de bevolking in het zonnetje mag worden. Want zoveel mensen geven aan zich wel eens in te zetten voor een ander. Wie zijn deze mensen, en waarom doen ze dat? De verklaring is simpeler dan je denkt. 

Vrijwilligerswerk is ‘werk dat in enig georganiseerd verband, onverplicht en onbetaald wordt verricht ten behoeve van anderen of de samenleving’. 49 procent van de bevolking zet zich minstens één keer per jaar als vrijwilliger in voor een organisatie of vereniging. Daar besteedt een vrijwilliger gemiddeld 4,5 uur per week aan. Uit gegevens van het CBS blijkt dat deze statistieken al jaren hetzelfde zijn. Het lijkt er daarmee op dat individualisering in Nederland niet per se leidt tot ‘ieder voor zich’.

Het cement van de samenleving

Mensen die zich ten behoeve van anderen of de samenleving inzetten zijn onmisbaar voor de samenleving. Vrijwilligers en actieve burgers dragen bij aan sociale verbinding in wijken, buurten, dorpen en steden. Als mensen zich vrijwillig inzetten voor een ander en voor de samenleving, ontstaat sociale innovatie en ondernemerschap. Terecht dat vrijwilligers ‘het cement’ van de samenleving worden genoemd. Als ze er allemaal ineens mee zouden ophouden, zou Nederland behoorlijk ontwricht raken.

Want stel je eens voor dat er geen vrijwilligers meer waren op sportclubs of in de kerk. Hoe moet een voetbalclub draaien zonder vrijwillige barman, trainer of scheidsrechter? Wat gebeurt er als er betaalde krachten komen te staan en deze kosten doorberekend worden in de contributie? Het is iets om over na te denken, want een de helft van de sportclubs heeft een vrijwilligerstekort. En een kwart van de sportclubs zegt grote problemen te hebben door het niet kunnen vinden van vrijwilligers. Wat uiteindelijk een bedreiging vormt voor het voortbestaan van de club. De clubs die zijn juist zo belangrijk zijn voor sociale samenhang en sociaal kapitaal. En fysieke gezondheid, niet te vergeten. En als we dan toch niks vergeten, denk dan eens aan al die andere clubs en verenigingen waar mensen bij elkaar komen, die ook afhankelijk zijn van vrijwilligers.

Een uurtje voor de ander is een uurtje voor jezelf

De meeste vrijwilligers doen vrijwilligerswerk omdat ze het fijn vinden om iets voor iemand te doen. Of omdat het voor hun zinvolle tijdbesteding is. Of omdat het goed staat op hun cv. Het mes snijdt dus aan twee kanten, want niet-beroepsmatig participeren heeft zowel voor het individu als voor de maatschappij grote gevolgen.

Wie vrijwilligerswerk doet komt in contact met andere mensen. Het zorgt voor verbinding met mensen die je anders misschien wel nooit had ontmoet. Daardoor ontstaan sociale netwerken die van belang zijn voor sociale samenhang.

Maar nog breder: uit onderzoekt naar het verband tussen vrijwilligerswerk en gezondheid blijkt dat mensen die vrijwilligerswerk doen meer tevreden zijn over hun leven en gemiddeld genomen minder depressief zijn. Ook zijn deze mensen minder gestresst, ervaren ze meer sociale steun en hebben ze een hogere eigenwaarde.

Wat blijkt: vrijwilligerswerk is niet alleen goed voor een ander, maar ook voor jezelf. Aan welke kant van de 50 procent hoor jij?

Welke held verdient een speldje?

Niets dan lof voor mensen die zich inzetten voor een ander. Daarom is MaatschapWij vanavond bij het Feestelijk vrijwilligersdiner en de prijsuitreiking van de Utrecht Doet Vrijwilligers Trofee, georganiseerd door de Vrijwilligers Centrale Utrecht, alwaar we deze vrijwilligers eens goed in het zonnetje zullen zetten.

Wil jij ook iemand in het zonnetje zetten? Iemand die onbaatzuchtig iets voor iemand doet of heeft gedaan? Dat kan! Geef hem of haar dan een MaataschapWij-speldje. Als jij ons vertelt waarom deze held een onderscheiding verdient, verzorgen wij de rest.

Ook vrijwilligerswerk doen? Check deze mogelijkheden:

Tekst door: Marije

REAGEER