Welkom op het snelst groeiende inspiratieplatform voor een socialer en duurzamer Nederland

De betekeniseconomie écht groot maken? Volgens Kaj Morel begint het bij het juiste verhaal

13 februari 2019 -

De betekeniseconomie is overal om ons heen. Steeds meer bedrijven, organisaties en burgerinitiatieven zien geld niet als doel, maar als middel om een verschil te maken. Toch vieren oude ideeën over de economie – van de egoïstische mens tot de alleenzaligmakende vrije markt – nog hoogtij. Precies dit wil Kaj Morel veranderen: “We moeten het nieuwe economische verhaal op zoveel mogelijk plekken verspreiden. Alleen dan heeft de betekeniseconomie écht kans van slagen.”

Mensen zijn puur egoïstisch, bedrijven bestaan om geld te verdienen, en de onzichtbare hand van de markt zorgt ervoor dat alles goedkomt: volgens schrijver en ambassadeur van de betekeniseconomie Kaj Morel bestaat ons huidige beeld van de economie vaak nog uit verouderde vanzelfsprekendheden.

“Hoeveel mensen ken je die puur egoïstisch zijn? De meesten van ons kennen niemand die zo is.”

En dat terwijl we dag in dag uit om ons heen zien dat ze eigenlijk helemaal niet kloppen. Kaj Morel: “Er is ons altijd verteld dat vrije marktwerking en het nastreven van ons eigenbelang voor meer welvaart voor iedereen zou zorgen. We zijn er met z’n allen misschien wel welvarender op geworden, maar de ongelijkheid is groter dan ooit.”

Druk op mens en planeet

Bovendien legt het systeem waarin iedereen wordt aangemoedigd om alsmaar meer te werken én meer te consumeren een gigantische druk op mens en planeet. Kaj Morel: “Het is niet voor niets dat de natuurlijke hulpbronnen steeds schaarser worden en dat het aantal burn-outs alleen maar toeneemt.”

“In de betekeniseconomie staat gewetensvol handelen centraal en doe je als individu niks dat ten kosten gaat van de gemeenschap.”

Tijd voor de betekeniseconomie

Gelukkig is er een alternatief. Een systeem waarin niet het individu, maar de gemeenschap centraal staat. Een systeem waarin ‘groeien om te groeien’ niet bestaat, en waarin gewetensvol handelen centraal staat. Kaj: “Deze betekenisvolle economie staat al volop in de stijgers. Steeds meer bedrijven stellen maatschappelijke winst boven financiële winst.”

Interessant? In de serie Purpose People geven we deze betekenisvolle ondernemers al meer dan een jaar een platform.

Het nieuwe verhaal

Volgens Kaj Morel zijn het precies deze verhalen die we meer moeten vertellen. Niet de verhalen van de graaiende bankiers of bedrijven die de aarde uitputten, maar van ondernemers die laten zien dat het anders kan. Kaj: “Mensen zoals Bojan Slat zorgen ervoor dat de volgende generatie ondernemers denkt: ik wil niet de volgende Mark Zuckerberg worden, ik wil de volgende Bojan worden. Dat hebben we nodig.”

Aan de slag

Binnen je eigen bedrijf óf binnen de organisatie waar je werkt aan de slag met de betekeniseconomie? Door jezelf en je collega’s de volgende vragen te stellen (en samen aan de slag te gaan met de antwoorden) kom je volgens Kaj al een heel eind.

1) Nuttige en duurzame producten

Hoe kunnen we er als organisatie voor zorgen dat we nooit meer iets maken waar a) mensen niks aan hebben en b) dat slecht is voor de wereld? Welke stappen kunnen we vandaag al zetten om dit doel te bereiken? En morgen? En volgende week, maand en jaar?

2) Een rechtvaardigere wereld

Wat kunnen we als bedrijf doen om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk mensen een eerlijk deel van de koek krijgen? Hoe liggen de inkomensverhoudingen binnen onze eigen organisatie bijvoorbeeld? En onder welke omstandigheden werken de mensen in onze keten?

3) Betekenisvolle groei

Wie wordt er beter of slechter van het feit dat we als onderneming groeien? En hoe kunnen we de stap maken van ‘groeien om te groeien’ naar ‘betekenisvolle groei’? Kunnen we onze producten bijvoorbeeld verhuren in plaats van verkopen? Of kunnen we ze maken van restmaterialen die normaal gesproken verspild zouden worden?

Voor iedereen die met deze en andere vragen aan de slag gaat heeft Kaj een dikke tip: “Staar je vooral niet blind op het einddoel, maar richt je op de kleine stappen vooruit. Alleen dan houd je het vol!”

Kaj Morel beter leren kennen? Bekijk dan zijn videoportret:

Video door: Jeppe van Pruissen & Nadine Maarhuis

Iedere week een flinke dosis positiviteit en blik-verruimende kennis in je mailbox? Schrijf je in voor onze nieuwsbrief. Inspiratie gegarandeerd.

REAGEER