Welkom op het snelst groeiende inspiratieplatform voor een socialer en duurzamer Nederland

Veertigduizend Rotterdamse kinderen groeien op in armoede. Vanessa Umboh geeft ze een stem

10 december 2018 -

In Rotterdam leeft een kwart van de kinderen in armoede. Om ervoor te zorgen dat ook zij gehoord worden, richtte Vanessa Umboh Stem zonder Gezicht op: een initiatief van een groep betrokken Rotterdammers die de mooiste projecten opzet. Want armoede aanpakken, dat doe je samen én van onderop.

Moeders die zichzelf noodgedwongen prostitueren om ’s avonds maar wat te eten op tafel te kunnen zetten. Kinderen wiens voeten pijn doen omdat ze al maanden met te kleine schoenen rondlopen. Hele gezinnen die dag in dag uit leven met een gevoel van schaamte, die kosten wat het kost proberen te verbergen dat ook zij aan het eind van hun portemonnee steevast een stukje maand overhouden. Dit is wat het betekent om in armoede te leven. Ook in Nederland.

De armste stad van Nederland

In Rotterdam groeit één op de vier kinderen op in armoede. Dat zijn er veertigduizend. Voor al deze kinderen zijn dingen als een sportclub, een cadeautje als je jarig bent en ontbijt voordat je naar school gaat geen vanzelfsprekendheid. Vanessa: “Ik vind het zo’n enge gedachte dat we zoveel kinderen iedere dag zo ontzettend laten struggelen, alleen maar voor een beetje geld.”

Schaamte

Kinderen die opgroeien in armoede worden vaak gepest. Ze lopen rond in te grote of te kleine tweedehands kleding en naar een kinderfeestje gaan zit er – vanwege het cadeautje – voor hen niet in. Doordat ze van huis uit meekrijgen dat ze niemand iets over hun situatie mogen vertellen, beginnen ze zich te schamen. Met allerlei leugens en een laag zelfbeeld als gevolg.

Vanessa: “Als kinderen ervan overtuigd raken dat bepaalde dingen niet voor hun zijn weggelegd, dan gaan ze ook never nooit het beste uit zichzelf halen. Voor mij is dat pas echte armoede, als 40.000 kinderen, een kwart van de toekomst van onze stad, zo in het leven staat.”

Kwetsbaar

Om het taboe op armoede te doorbreken zouden we volgens Vanessa met andere ogen naar het probleem moeten kijken. Zo hebben de meeste kinderen die in armoede opgroeien werkende ouders. Niks ‘luiheid’, ‘profiteren van de staat’ en ‘niet willen werken’ dus.

“In het huidige economische systeem zijn we enorm kwetsbaar. Leven in armoede, het kan iedereen overkomen.”

Bovendien kan armoede écht iedereen overkomen. “Kijk maar naar mij”, vertelt Vanessa. “Ik luidde de klok, verloor mijn baan, en door mijn koophuis had ik nergens recht op. Ineens had ik schulden. En nu leef ik al drie jaar in financiële armoede.”

De handen ineen

Omdat het probleem – ondanks de inzet van de overheid – de afgelopen jaren alleen maar groter is geworden, besloot Vanessa twee jaar geleden om zelf aan de slag te gaan. Samen met een steeds groter wordende groep betrokken Rotterdammers zet ze inspiratieprojecten op. Zonder budget en geheel vrijwillig. “Er is zat in mijn stad, zeg ik altijd. Als we bereid zijn om elkaar iets te gunnen en de handen ineen te slaan, dan kunnen we samen al een heleboel oplossen.”

Pop-up speelgoedwinkel

Zo creëerde de groep een pop-up speelgoedwinkel voor achthonderd kinderen voor wie een bezoek aan een speelgoedwinkel normaal gesproken niet is weggelegd. Het project was een gigantisch succes. En precies dat maakte het tegelijkertijd zo schrijnend. “Er was een meisje die een pop van een of ander merk had uitgezocht”, vertelt Vanessa. “Toen ik haar vroeg of ze die wilde hebben, begon ze heel hard te huilen. “Nee, dat kan niet, mijn moeder kan dat nooit betalen”, snikte ze. Dat vind ik zo verdrietig, dat iets simpels als een pop normaal gesproken niet voor een kind is weggelegd.”

“Het vult mijn zijn dat ik iets mag betekenen voor een ander. Dat voel ik heel sterk”

Betrokkenheid

Ondanks het feit dat armoede een veelkoppig monster is, heeft Vanessa de afgelopen jaren gezien hoeveel je op wijkniveau – simpelweg door je betrokken op te stellen – kunt oplossen. Met Stem zonder Gezicht probeert ze zoveel mogelijk mensen te laten zien hoeveel iets voor een ander doen kan betekenen. “Dat je als buur aan het einde van de maand een keer iets meer kookt, omdat je weet dat iemand het lastig heeft. Of dat kinderen altijd even een boterhammetje bij je kunnen komen halen, of bij je binnen mogen zitten als hun ouders nog niet thuis zijn. Dit soort kleine dingen kunnen al een wereld van verschil maken.”

Meer weten over Vanessa? Bekijk dan haar videoportret.

Video door: Jeppe van Pruissen & Nadine Maarhuis

Wil jij graag iemand bedanken omdat hij of zij met hart, hoofd en handen zich inzet voor een socialer en duurzamer Nederland? Vraag dan hier een Maatschapwij-speldje aan en wij zorgen dat het speldje zo snel mogelijk naar je toekomt.

REAGEER