Dit is hoe de klaslokalen in Nederland er nog altijd uitzien. Ondanks alle onderwijsinnovaties

10 oktober 2016 -

Geen systeem waaraan de afgelopen 40 jaar zoveel gesleuteld is als ons onderwijs. Toch blijft de motor maar haperen. MaatschapWij stelt je voor aan drie stemmen die vinden dat het roer radicaal om moet. En daar vrij concrete ideeën bij hebben. 

Het onderwijs is murw. Lamgeslagen door decennia innovatie zonder wezenlijke verbeteringen. Eigenlijk niet zo vreemd dus, dat het begin dit jaar verschenen advies van Platform Onderwijs 2032 (4) gelijk op stevige kritiek kon rekenen van onderwijsraden en leraren zelf. Van Oude wijn in nieuwe zakken, een schoolvoorbeeld van schijninspraak tot een pittige brief van drie grote onderwijsraden aan minister Jet Bussemaker en Sander Dekker. 

Verdiepingsfases en regiegroepen

In november 2014 gaf de staatssecretaris het startschot voor een discussie over het onderwijs van de toekomst op basisscholen en middelbare scholen. In januari 2016 bracht Platform Onderwijs2032 onder leiding van Paul Schnabel ‘op basis van de discussie’ advies uit over wat kinderen moeten kennen en kunnen. Tot het eind van dit jaar is de ‘verdiepingsfase’, waarin ‘onderdelen van het advies in de praktijk worden gebracht’. Hiervoor is ook een ‘brede regiegroep’ ingericht. Centraal staat de vraag ‘wat het advies concreet betekent voor de onderwijspraktijk.’

Tja. 

Vastgeroest framework

De kritiek uit verschillende hoeken komt er in de kern op neer dat het advies niet voldoende is onderbouwd, geen wezenlijke vernieuwing zal opleveren en teveel uitgaat van ongefundeerde aannames over de toekomstige maatschappij, waarop ons onderwijs natuurlijk moet aansluiten. Kortom: een typerend voorbeeld van de kloof tussen de politieke werkelijkheid en de praktische realiteit.

En daar ligt misschien wel de kern van het probleem.

Goedbedoelde nieuwe plannen ontstaan in een vastgeroest framework. Waarom krampachtig blijven proberen de trein weer op de rails te krijgen? Soms moet je het vertrouwde spoor durven verlaten. Dwarsdenkers de ruimte geven. De boel radicaal anders benaderen. Wij stellen je voor aan drie constructieve rebellen in het onderwijs.

screen-shot-2016-10-10-at-15-45-24

 

Jelmer Evers: Draai het klaslokaal om!

Sommigen noemen hem een visionaire onderwijsvernieuwer. Leraar Jelmer Evers omschrijft zichzelf liever als ‘lijdend voorwerp van het onderwijsbeleid.’ Maar daarmee doet hij zichzelf tekort. Waar bij anderen de innovatiemoeheid leidt tot (begrijpelijk) cynisme en groeiende weerstand bij elk nieuw plan, ziet Jelmer boven alles kansen en blijft hij geloven dat het wél kan, beter onderwijs. Bijvoorbeeld met de ‘flipped classroom’ waarin leerlingen de lessen thuis doen, en het huiswerk in de klas.

 

 

Erik van 't Zelfde

 

Erik van t’Zelfde: pleidooi voor burgerlijke ongehoorzaamheid

Begin dit jaar stapte hij op als directeur van de school die hij eigenhandig uit de goot trok. Hij schreef er een boek over en schopt graag tegen heilige huisjes. Zo vraagt hij zich af: “Scholen moeten aan burgerschapsvorming bij leerlingen doen. Is het beste voorbeeld van hiervan niet dat het onderwijsveld per direct burgerlijk ongehoorzaam wordt door zélf binnen het onderwijs die zaken te verbeteren die onze leerlingen tegenhoudt in hun ontplooiing?”

 

 

screen-shot-2016-10-11-at-13-28-29

 

Frank Weijers: leraren moeten denken als ondernemers

Met zijn ruim dertig jaar ervaring in het onderwijs als adviseur, opleider, coach en leidinggevende, ziet Frank Weijers in de baisi maar één oplossing voor de huidige probelen in het onderwijs: Leraren moeten alle vrijheid én verantwoordelijkheid voor de resultaten terugkrijgen. De directeur wordt ondergeschikt. Hij schijft op zijn website:  ‘Ons onderwijs is toe aan een fundamentele verandering. Het huidige systeem is niet meer toereikend voor de toekomst die al is begonnen. Hiërarchisch leiderschap, waarbij mensen invloed hebben omdat ze een bepaalde functie bekleden, gaat plaats maken voor gedeeld leiderschap, waarbij mensen invloed hebben op basis van hun bijdrage.’ 

 

Overal in Nederland zie je van onderop initiatieven onstaan. Van denktanks tot doeners. Heb jij ideeen over hoe het anders en beter kan in het onderwijs, of doe je het al anders? Deel het. Daar leren we allemaal van. Stuur je bijdrage naar redactie@maatschapwij.nu

UPDATE: http://www.vosabb.nl/wp-content/uploads/2016/04/Kamerbrief-voorstel-vervolg-onderwijs2032.pdf